زندگینامهی دوگن ذنجی
پایهگذار مکتب سوتو ذن بودایی
دوگِن ذِنجی1 در نوزدھم ژانویه 1200 میلادی، در خانوادهای نجیبزاده و اشرافی در ژاپن متولد شد. نام وی «دوگن» بهمعنای «سرچشمهی راه» است. وی در نوجوانی، والدین خود را از دست داد و پس از آن، در سیزده سالگی، به سلک راهبان، در کوه هیای2 پیوست، مکانی که مرکز اجتماع مکتب تندای3 بودایی در آن واقع شده بود. پس از آن، دوگن برای آموزش، نزد استاد ذن، میوذن4 رفت و بهمدت نه سال تعلیم دید.
در بیستوچهار سالگی، وی بههمراه معلم خود، میوذن، برای آشنایی با آموزههای دیگر به چین رفت. او پس از بازدید از دیرهای گوناگون، به شاگردی جوتسینگ5 (ژاپنی: نیوجو6) درآمد. پس از گذشت دو سال، به اشراق رسید. وی بعد از گذشت چهار سال به کشورش بازگشت و در سال 1244 میلادی، دیری را با نام ایهیجی7 در ایچیذن8 (یا فوکویی9 امروزی) تاسیس کرد. این معبد امروزه یکی از دو معبد بزرگ فرقهی سوتو10 ذن محسوب میشود؛ طریقتی که دوگن، پایهگذار آن بود.
وی بهمدت نه سال در دیر، به آموزش رهروان پرداخت و در این مدت، دستنوشتههایی نیز از خود بر جای گذاشت و در بیستودوم سپتامبر 1253 میلادی درگذشت.
دوگن، کتابی تحت عنوان شوبوگنزو11 به زبان محلی تالیف کرد و نیز، نوشتههای دیگری از وی به یادگار ماندهاست. نبوغ و تلاش او در راه یافتن رهایی و گسترش عامیانهی آن، نام وی را در زمرهی مشهورترین اساتید تاریخ ذن قرار داد.
وی مکتب سوتو ذن را بر سه اصل اساسی، پایهگذاری کرد: 1- مراقبهی اینجا و اکنون 2- دیگری من نیست و من دیگری نیستم 3- فقط نشستن12
دوگن، راه رسیدن به رهایی را ذاذن13 میدانست و بر آن تاکید داشت، او گفتهاست: «آموختن ذن، یعنی یافتن خود. خود را یافتن، یعنی خود را فراموش کردن. خود را فراموش کردن، یعنی یافتن طبیعت بودایی، طبیعت اصلی و ذاتی ما.»
وی بر این باور که تمامی انسانها بودا هستند، مصر بود و بر رهایی تمامی موجودات، استمرار داشت. راه رهایی دوگن، بر مراقبه استوار بود، رها از انگیزههای کسب قدرتهای فوق بشری. همانگونه که گفتهاست: «نیازی به تذکر نیست که بگوییم آنها که در فکر دست یافتن به نیروهای فوق بشری هستند، در طریقت ذاذن، به پیشرفتهای زیادی نائل نمیگردند.»
او بر یکساندلی و خودشناسی، تاکید داشت. پس از بازگشت از چین، از وی سوال کردند که آنجا چه یافتی؟ وی در پاسخ گفت: «چیز زیادی نبود مگر نرمدلی14 (خود ناپرستی).»
تعلیمات دوگن، بر اساس زیستن و مراقبه در اکنون استوار بود و وی، روند بیداری را قرار گرفتن در مسیر مراقبه معرفی کرد، تجربهای که تنها خودِ فرد، مسئول و مجری آن است.
امروزه مکتب سوتو ذن، از مکاتب بزرگ و جهانیِ ذن بودیسم محسوب میشود.
«آب زلال است و از این راه، به اعماق زمین نفوذ میکند. برای ھمین است که وقتی ماھی در آن شنا میکند «ماھی» است. آسمان وسیع و شفاف است تا کھکشانھای دیگر. برای ھمین است که وقتی پرنده در آسمان پرواز میکند «پرنده» است. ھنگامیکه ذھن آدمی آزاد است، ھنگامی که جان انسان آزاد است، او «انسان» است.» دوگن ذنجی
پی نوشت ها:
Dogen Zenji -1
Hiei -2
Tendai -3
Myozen -4
Ju-tsing-5
Nyojo -6
Eiheiji-7
Echizen -8
Fukui -9
Soto -10
Shobogenzo -11
Shikantaza -12
Zazen-13
Jinzo-14
وبلاگ علی فرحبخش (موگِن) 